Każdy komputer, prędzej czy później, może nieco zwolnić. Powody takiego stanu rzeczy mogą być różne. Zaniedbanie urządzenia, zabrudzenia wewnątrz, uszkodzenia systemowe lub sprzętowe… Kiedy więc twój komputer obniżył wydajność, warto mu się przyjrzeć i wyeliminować ewentualne błędy. Jak to zrobić? Jak przyspieszyć pracę komputera?
Skanowanie w poszukiwaniu wirusów i złośliwego oprogramowania
Komputer może zwolnić między innymi przez obecność wirusów i złośliwego oprogramowania. Zdarza się, że czasami nawet zainstalowane rozwiązania antywirusowe nie są w stanie ochronić urządzenia przed tego typu zagrożeniami. Warto pobrać jeden z dedykowanych programów do wykrywania i eliminowania takich szkodliwych plików, a następnie przeskanować nim cały system. Malware reklamowy i oprogramowanie śledzące mogą w znaczny sposób spowolnić pracę komputera — część z nich działa w tle, obciążając procesor oraz pamięć operacyjną, co przekłada się na frustrujące spadki wydajności podczas codziennych zadań.
Dezinstalacja nieużywanych programów i aplikacji
Na komputerze często gromadzą się programy, z których od dawna nie korzystamy. Oznacza to, że niepotrzebnie zabierają miejsce na dysku, a w dodatku mogą wpływać na jego wolniejsze działanie — zwłaszcza jeśli uruchamiają się automatycznie podczas startu systemu. Warto więc przejrzeć listę zainstalowanych aplikacji i sprawdzić, co nie jest nam już potrzebne. Może się okazać, że usunięcie kilku rozbudowanych programów graficznych, gier czy narzędzi biurowych zwolni kilka gigabajtów przestrzeni i odciąży zarówno dysk systemowy, jak i pamięć operacyjną. Regularne porządkowanie listy zainstalowanego oprogramowania pozwala uniknąć sytuacji, w której komputer staje się coraz bardziej obciążony balastem nieaktywnych aplikacji.
Porządkowanie i defragmentacja dysku twardego
Zazwyczaj na dysku C mamy nie tylko zainstalowany system operacyjny, ale też przechowujemy różnego rodzaju pliki — dokumenty, zdjęcia, muzykę, wideo i archiwalne kopie zapasowe. To wszystko zajmuje przestrzeń dyskową i spowalnia jego pracę. Bywa, że pojawia się komunikat o braku miejsca, np. gdy chcemy zainstalować nowy program lub zaktualizować system. Warto skorzystać z funkcji Oczyszczania dysku, którą można znaleźć w systemowej wyszukiwarce Windows. Dzięki temu będziemy mogli pozbyć się starych lub niepotrzebnych plików tymczasowych, logów systemowych i innych śmieci cyfrowych. Przydatne jest również skorzystanie z Defragmentacji dysku — za jej pomocą fragmenty plików rozsiane po całej powierzchni dysku zostaną uporządkowane i będzie można szybciej uzyskać do nich dostęp. Warto pamiętać, że defragmentacja dotyczy wyłącznie klasycznych dysków HDD; w przypadku dysków SSD procedura ta nie tylko nie przynosi korzyści, ale może skrócić ich żywotność.
Czyszczenie rejestru systemowego
Przez lata użytkowania komputera, instalowania różnego rodzaju programów, aplikacji oraz narzędzi system Windows gromadzi setki, a nawet tysiące zbędnych wpisów w rejestrze systemowym. Pozostałości po dawno odinstalowanych aplikacjach, błędne ścieżki i nieaktualne klucze zajmują pamięć i mogą spowalniać pracę laptopa, zwłaszcza podczas uruchamiania systemu. Aby je usunąć, warto skorzystać z jednego z narzędzi do czyszczenia systemu, na przykład popularnego programu CCleaner. Dzięki niemu można nie tylko uporządkować rejestr, ale także oczyścić dysk z tymczasowych plików, ciasteczek przeglądarki oraz innych śladów aktywności. Regularne korzystanie z tego typu oprogramowania pozwala utrzymać system w lepszej kondycji i zmniejszyć ryzyko konfliktów pomiędzy zainstalowanymi aplikacjami.
Wyłączanie programów w autostarcie
Przy uruchamianiu systemu automatycznie włącza się wiele programów, które tak naprawdę nie są w tym momencie niezbędne. Nawet jeśli nie widać ich na pasku zadań, nie oznacza to, że nie działają one w tle — zużywają zasoby procesora i pamięci RAM, co wydłuża czas startu komputera i spowalnia całe środowisko pracy. Programy, które włączają się przy uruchamianiu systemu, można znaleźć za pomocą wspomnianego już CCleanera lub wbudowanego w Windows Menedżera zadań (zakładka „Autostart”). Za jego pomocą można wyłączyć niechciane aplikacje — wystarczy kliknąć prawym przyciskiem myszy wybraną pozycję i wybrać „Wyłącz”. Warto dokładnie przeanalizować listę i pozostawić w autostarcie tylko te aplikacje, które naprawdę potrzebujemy od razu po zalogowaniu — na przykład program antywirusowy czy narzędzie do synchronizacji plików w chmurze.
Zmiana ustawień zarządzania energią
Spowalniać komputer mogą również ustawienia zarządzania energią procesora i karty graficznej. Domyślnie w laptopach aktywny jest plan Zrównoważony, który zachowuje równowagę między wydajnością a czasem pracy na baterii — ogranicza on maksymalną moc obliczeniową w celu oszczędzania energii. Jeśli jednak korzystamy z komputera w domu lub w biurze i mamy stały dostęp do zasilania, możemy wybrać plan określany najczęściej jako Wysoka wydajność. Wówczas laptop będzie pracował sprawniej, a procesor i inne komponenty będą mogły działać z pełną mocą bez żadnych ograniczeń. Zmianę tę można dokonać w Panelu sterowania, w sekcji „Opcje zasilania” — wystarczy zaznaczyć odpowiedni plan i od razu zauważymy poprawę responsywności systemu, zwłaszcza podczas korzystania z wymagających aplikacji.